Logo Gmina Masłowice

Turystyka

Rezerwat Góra Chełmo
Rezerwaty przyrody stanowią jedną z najważniejszych form ochrony środowiska przyrodniczego w powiecie radomszczańskim. Jednym z piękniejszych jest Rezerwat Góra Chełmo, położony sześć kilometrów od miejscowości Przedbórz.

Nadrzędnym celem tworzenia rezerwatów jest zwiększenie możliwości utrzymania i przekazania następnym pokoleniom najcenniejszych fragmentów przyrody. Ochrona przyrody oznacza także mądre korzystanie z zasobów naturalnych i świadome gospodarowanie nimi.

Rezerwat archeologiczno-leśny Góra Chełmo utworzony został w 1967 r. Liczy 41,44 ha powierzchni. Znajduje się w pobliżu wsi Chełmo (gmina Masłowice), na południe od drogi Radomsko-Przedbórz. Celem utworzenia było zachowanie wzgórza, porośniętego lasem mieszanym, zbudowanego z piaskowców albskich, dolnokredowych i znajdującego się na nim grodziska prehistorycznego. Góra Chełmo jest najwyższym wzniesieniem Wzgórz Radomszczańskich. Jej wysokość wynosi 323 m n.p.m. Jest to kopulaste wzgórze wznoszące się od 80 do 100 m ponad przyległe tereny.

Dzięki wysokości i wyrazistości formy Góra Chełmo jest widoczna ze wszystkich stron z odległości ponad 10 km. O Górze Chełmo pisał już Jan Długosz: "Piotr, pan na Skrzynnie, wystawił kościół na górze zwanej Chełm, niedaleko Przedborza, i siedmią rowami głębokimi go obwarował... Z niej w dniu jasnym widać Sandomierz, Olsztyn, Miechów, Częstochowę, Piotrków, Łysą Górę i wiele miasteczek".

Zbocza południowe i zachodnie są łagodne, długie ich nachylenie jest mniejsze. Natomiast północne i wschodnie są strome. Zbocze od strony północnej, ma charakter skalnego urwiska wzniesionego pionową ścianą wysokości od 5 do 10 m.

Urwisko, w którym odsłaniają się piaskowce, jest cennym krajobrazowo elementem rezerwatu. Naturalne odsłonięcie piaskowców pod szczytem zostało znacznie powiększone przez ludzi wydobywających tu kamień. Eksploatacja piaskowca była tu prowadzona być może jeszcze we wczesnym średniowieczu. Wówczas na szczycie góry stała warowna twierdza, lub później, gdy na miejscu twierdzy stanął kościół.

Obecnie Górę Chełmo porasta las ze starym i wielogatunkowym drzewostanem (dąb, świerk, jodła, buk, grab, klon zwyczajny, jawor i lipa drobnolistna). Różnicuje się on na dwa zespoły: grądu i boru mieszanego. Cennym jest typowo wykształcony zespół grądu w odmianie małopolskiej. Jest to jedno z nielicznych miejsc występowania starego drzewostanu klonowo-jaworowego

Pewnego rodzaju osobliwością są pojedyncze egzemplarze dębów w wieku około 230 lat. W rezerwacie spotkać można wszystkie znane i charakterystyczne dla tych okolic gatunki ssaków, ptaków, gadów, płazów i owadów. 

na podst.: www.wiadomosci24.pl

 
Ciekawostki, legendy

Wystarczy zjechać parę kilometrów z drogi krajowej nr 42 z Radomska do Przedborza, by trafić do niewielkiego Chełma w gminie Masłowice i na Górę Chełmo.

Chełmską Górę widać z daleka, jest to bowiem najwyższe wzniesienie nie tylko w okolicy, ale w całym powiecie radomszczańskim. Po kwadransie, drogą wiodącą wśród wysokich drzew i zarośli, można trafić na szczyt.

Archeolodzy odkryli, że pierwsze umocnienia na Górze Chełmo pochodzą z X wieku. - Istniały kilkadziesiąt lat i zostały spalone. Były to prawdopodobnie umocnienia obronne albo miejsce kultu - mówi Tomasz Nowak, historyk i znawca lokalnych dziejów.

Gród kilka razy był odbudowywany, ale w końcu ludzie to miejsce opuścili. Pozostały po nich jedynie widoczne do dziś resztki wałów obronnych. Górę wzięły w posiadanie złe moce...

Okolice góry i jej szczyt miały zamieszkiwać duchy, a ściągające tu na sabat czarownice były ponoć szczególnym zagrożeniem dla krów. Obawy miejscowej ludności budziły liczne szczeliny. Ludzie wierzyli, że wewnątrz góry mieści się jaskinia, do której wejście znajduje się na szczycie. Niejeden zresztą próbował dostać się do niej. Bezskutecznie. Mówiło się też o ukrytych skarbach.

Najbardziej rozpowszechniona legenda mówi o śpiących we wnętrzu góry rycerzach lub uśpionym wojsku. Podania różnie tłumaczą, skąd w Chełmie wzięło się wojsko i do kogo należało. Niektóre głoszą, że na szczycie góry stał zamek należący do królowej Jadwigi. Po jej śmierci opustoszał, a otoczony lasami i zaniedbywany przez ludzi podupadł.

Góra Chełmska ma także swoją historię z okresu wojen szwedzkich. U jej podnóża rozegrała się bitwa, a broniący się na górskich szańcach polski oddział mocno szarpał wycofujących się spod Częstochowy Szwedów.

Jest też opowieść z powstania styczniowego, historia dowódcy pułku powstańczego, który, pochwycony przez nieprzyjaciół, został skazany na powieszenie. W ostatniej chwili uratowali go Polacy. Uratowany postanowił się zemścić. Rozbił na szczycie góry obóz, kazał nagotować jedzenia i zatruł je. Nadeszły wojska carskie, zwabione widokiem powstańców, ci upozorowali ucieczkę. Zgłodniali Rosjanie, ucieszeni odwrotem Polaków, rzucili się na jedzenie. Od trucizny miało umrzeć 70 z nich.

Niewiele jednak w tych opowieściach jest faktów historycznych. Na szczycie Chełmskiej Góry nigdy nie było zamku, historycy nie potwierdzają, żeby odwiedził górę któryś z królów. Także tajemnicze szczeliny to tylko geologiczny układ skał piaskowych. Prawdziwe są natomiast napisy na skalnej ścianie. Najstarsze pochodzią prawdopodobnie z XIX w.

W samym Chełmie warto zwrócić uwagę na kościół z odwróconym prezbiterium i ołtarzem zbudowanym od strony północnej. - Kościół ma także katakumby, teraz niewidoczne, zakryte podczas ostatniej przebudowy na przełomie XIX i XX wieku.

Kościół ma także swoją legendę. W podziemnym przejściu, łączącym go z Chełmską Górą, krążyć miał duch murgrabiego. Przejścia nie znaleziono, ale w XIX-wiecznych zapiskach znalazła się informacja o odkryciu - za figurą Pana Jezusa w bocznym ołtarzu - wejścia zamknięte kamienną płytą. Gdzie dziś znajduje się to wejście? Nie wiadomo. Zmienił się układ i wystrój kościoła.

Jeszcze jedna ciekawostka. Kościół stanął prawdopodobnie na miejscu pogańskiego cmentarzyska. Może gdzieś tam rzeczywiście czają się śpiący rycerze...

źródło: http://lodzkie.naszemiasto.pl

Wójt gminy zaprasza

Bogusław Gontkowski

Urząd Gminy w Masłowicach

Masłowice 4
97-515 Masłowice
tel.: 44 787 46 16
fax: 44 787 46 16, 25
e-mail: maslowice@zgwrp.org.pl

Urząd czynny poniedziałek - piątek od 730 - 1530

Zobacz również

wersja językowa

Kalendarz

październik 2017
Pn
Wt
Śr
Cz
Pt
So
Ni
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31

Zegar

  • :
  • :
Akceptuję

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.